رحيم مسلمانيان قبادياني تهران، فروردين 1375 

فردوسي، سخنوري است كه پربارترين، ارزشمندترين، عبرت انگيز ترين و زنده ترين اثر ادبياتِ داستاني جهان را آفريده است· صدها سخنور بزرگ، با آثار گران بهاي خود، گنجينه ي معنوي، ملي و جهاني را غني تر و پربارتر كرده اند، اما كم تر كسي را مي توان يافت كه چون فردوسي، آثارش بنيان تمدن توده ها را تشكيل داده و در رشدِ معنويِ جوامع، در محكوميت جنگ و برقراري صلح، پيوسته سهيم بوده باشد· دريغا كه جايگاه فردوسي و ارزش هاي شاهنامه تاكنون به درستي ارايه نشده است، كه چه بحث ها، حتا كشمكش ها و… هنوز ادامه دارد· براي نمونه، نه تنها در خارج، كه چه در ايرانِ گرامي نيز، شاهنامه را «نامه ي شاهان» مي دانند، در حالي كه اين اثر عظيم، «شاهِ نامه ها» ست، يعني : بهترينِ نامه ها· و اين بي توجهي ها شايد تا حدي طبيعي نيز باشد، چرا كه وارثان فردوسي، خاكساري مي كنند و كم بين ها نيز زبان درازي· و بايد گفت امروز، كارجهان با كم بيني و كم توجهي پيش نمي رود، بل كه كشف راستي ها و ارايه چيزهاي ارزشمند، كارساز و درمان بخش است· بر همين اساس، ضرور است كه جايگاهِ سزاوار و در خورفردوسي و ارزش هاي اصليِ شاهنامه بي هيچ كم و كاستي، شناخته شود و اين كار جز به دست و خامه ي رنگين وارثان اش، ميسّّّر نخواهد شد· تلاشِ فردوسي شناس تاجيك، دكتر ولي صمد، از جمله اين كارهاي با ارزش و در خور تقدير و سپاس است· من و وليِ ارجمند، دوست و همساليم، هر دو در خانواده يي كشاورز و باغبان به دنيا آمده ايم، دوست ام در شمال تاجيكستان، در شهرستان اِسفَره، و من در جنوب تاجيكستان، در شهرستان قباديان· ولي صمد، در سال 1956، در شهر كان بادام، دوره هاي آموزگاري را به اتمام رسانيده و سپس در دانشگاه خجند، در سال 1961، در رشته ي ادبيات فارسي تاجيكي، تحصيلات خود را دنبال كرده اند· ايشان در هنگام دانش جويي به كار پژوهندگي پرداخته اند و مدت پنج سال، رياست انجمن ادبيات دانشگاه را به عهده داشتند· همچنين در كنگره هاي پژوهشگران جوان دانشگاه سمرقند (1957) و تفليس (1960) شركت كرده اند· پس از انجام تحصيلات نيز، در دانشگاه از همه به رابطه هاي ادبي توجه داشته اند و در پيرامون همين